Lymfoedeem: hoe ontstaat het en wat kun je eraan doen?

Lymfoedeem: hoe ontstaat het en wat kun je eraan doen?

Een arm of been dat dikker wordt, een zwaar of gespannen gevoel of vocht dat gedurende de dag toeneemt. Het kunnen symptomen zijn van lymfoedeem. Lymfoedeem ontstaat wanneer het lymfestelsel niet voldoende in staat is om vocht uit het weefsel af te voeren.

Bij KAN Skin Clinic behandelen onze huidtherapeuten verschillende vormen van oedeem. Daarbij kijken we niet alleen naar het verminderen van de klachten, maar ook naar wat je zelf kunt doen om het resultaat zo goed mogelijk te behouden.

Wat is lymfoedeem?

Het lymfestelsel is een netwerk van lymfevaten en lymfeklieren dat door het hele lichaam loopt. Het speelt onder andere een belangrijke rol bij het afvoeren van vocht en afvalstoffen uit de weefsels. Wanneer het lymfestelsel beschadigd is of minder goed functioneert, kan er vocht achterblijven in het weefsel. Hierdoor ontstaat een zwelling en dat noemen we lymfoedeem. Lymfoedeem komt vaak voor in een arm of been, maar kan ook op vrijwel alle andere plaatsen in het lichaam ontstaan.

Hoe ontstaat lymfoedeem?

We maken onderscheid tussen primair en secundair lymfoedeem.

Bij primair lymfoedeem is er van nature een afwijking in het lymfestelsel aanwezig. Er kunnen bijvoorbeeld minder lymfevaten zijn of de vaten functioneren minder goed. De klachten hoeven niet direct na de geboorte aanwezig te zijn en kunnen ook pas op latere leeftijd ontstaan.

Secundair lymfoedeem ontstaat doordat een oorspronkelijk normaal en goed werkend lymfestelsel beschadigd raakt. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren na een operatie waarbij lymfeklieren zijn verwijderd of beschadigd, na bestraling, een ongeval of een infectie. Een bekend voorbeeld is lymfoedeem van de arm na de behandeling van borstkanker waarbij lymfeklieren in de oksel zijn verwijderd of bestraald.

Wat zijn symptomen van lymfoedeem?

Lymfoedeem begint niet altijd met een duidelijk zichtbare zwelling. De eerste klachten kunnen subtiel zijn. Lymfoedeem doet ook meestal geen pijn. Wat merk je dan wel?

• zwelling van bijvoorbeeld een arm, hand, been of voet
• een zwaar, vermoeid of gespannen gevoel
• kleding, schoenen, een horloge of sieraden die strakker gaan zitten
• een verschil in omvang tussen beide armen of benen
• een verminderde beweeglijkheid
• spanning of gevoeligheid van de huid
• veranderingen in de structuur van de huid en het onderliggende weefsel.

In een vroeg stadium kan de zwelling gedurende de dag toenemen en na een nacht rust weer gedeeltelijk verdwijnen. Wanneer lymfoedeem langer aanwezig is, kan het weefsel steviger worden en kan de zwelling blijvender aanwezig zijn. Wanneer de spanning op de huid te hoog wordt kan er ook lymfevocht lekken uit de huid. Het is daarom verstandig om aanhoudende of onverklaarbare zwelling tijdig te laten beoordelen.

Zijn er behandelingen voor lymfoedeem?

Lymfoedeem kan meestal niet simpelweg worden ‘genezen’, maar met de juiste behandeling kunnen de hoeveelheid vocht en de bijbehorende klachten vaak goed worden verminderd en onder controle worden gehouden.De behandeling wordt afgestemd op de oorzaak en ernst van het oedeem en kan uit verschillende onderdelen bestaan.

Manuele lymfedrainage
Dit is een specifieke massagetechniek waarbij het lymfestelsel wordt gestimuleerd en de afvoer van vocht wordt ondersteund.

Compressietherapie
Compressie helpt om vochtophoping tegen te gaan. Afhankelijk van de situatie kan gebruik worden gemaakt van zwachtels of therapeutische elastische kousen. Compressie is een essentieel onderdeel van de behandeling van lymfoedeem.

Beweging en oefeningen
Bewegen activeert de spierpomp en ondersteunt daarmee de afvoer van vocht. De huidtherapeut kan adviseren welke oefeningen en vormen van beweging geschikt zijn.

Huidzorg
Een goede conditie van de huid is extra belangrijk bij lymfoedeem. Een kwetsbare of beschadigde huid vergroot de kans op infecties. Daarom besteden we aandacht aan dagelijkse huidverzorging en het voorkomen van wondjes. Een veel geziene infectie bij lymfoedeem is wondroos.

Zelfmanagement
Een belangrijk onderdeel van de behandeling is leren herkennen wat invloed heeft op jouw klachten en wat je zelf kunt doen. Het uiteindelijke doel is dat je het oedeem ook op langere termijn zo goed mogelijk onder controle kunt houden.

Oedeemtherapie bij KAN Skin Clinic

Bij KAN Skin Clinic kijken we eerst naar de oorzaak, locatie en ernst van het oedeem. We bespreken welke klachten je ervaart en welke invloed het oedeem heeft op je dagelijks leven. Op basis daarvan stellen we een persoonlijk behandelplan op.

Daarbij is ons doel niet alleen om de zwelling te verminderen. We willen ook de beweeglijkheid en het comfort verbeteren én je leren hoe je zelf zo goed mogelijk met lymfoedeem kunt omgaan.

Heb je last van aanhoudende zwelling of is bij jou lymfoedeem vastgesteld? Dan kun je bij onze huidtherapeuten terecht voor advies en behandeling.

We hopen je binnenkort te zien bij ons in de kliniek!

Je huid verbeteren, het KAN! We werken samen naar een gezonde en stralende huid.

Neem contact op via 035 622 43 59 of mail ons naar info@kanskinclinic.nl